Vraag en antwoord
Artikel 9 van 12 · Praktische energievragenWat moet ik doen voor de energiebesparingsplicht 2027?
Direct antwoord
Voor de energiebesparingsplicht 2027 doorloopt u vier stappen: controleer of uw locatie onder de plicht valt, breng uw energieverbruik in kaart, voer alle maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder uit en rapporteer uiterlijk 1 december 2027 via Mijn RVO. De plicht geldt voor locaties die per jaar vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) gebruiken.
- Heldere definitie
- Datagedreven beoordeling
- Risico's en kansen zichtbaar
- Praktische vervolgstappen
Wat moet ik doen voor de energiebesparingsplicht 2027: losse informatie versus Energy Intelligence
Nederland verplicht bedrijven en instellingen al jaren om rendabele energiebesparing daadwerkelijk uit te voeren. Sinds de Omgevingswet is die energiebesparingsplicht breder geworden en telt naast besparing ook CO2-reductie mee. Denk aan een distributiecentrum dat verlichting, persluchtlekken en stooklijnen naloopt en daarover verantwoording aflegt. Veel organisaties rapporteerden voor het laatst in 2023 en moeten in 2027 opnieuw aantonen wat er is uitgevoerd. Wie nu begint met meten en plannen, voorkomt een stapel achterstallige maatregelen vlak voor de deadline.
- De informatieplicht en onderzoeksplicht kennen een vierjaarlijkse cyclus: de vorige ronde sloot op 1 december 2023, de volgende uiterste indieningsdatum is 1 december 2027.
- De Erkende Maatregelenlijst (EML) is het uitgangspunt van de rapportage: per erkende maatregel geeft u aan of u die heeft uitgevoerd, niet heeft uitgevoerd of door een alternatief heeft vervangen.
- Grote verbruikers vanaf 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar vallen bij bedrijfstakken onder rijksregels onder de onderzoeksplicht en dienen een onderzoeksrapportage in.
Inzicht
Traditionele aanpak
Informatie staat verspreid over portalen, documenten, facturen of losse spreadsheets.
Moderne aanpak
Data, context en interpretatie worden samengebracht in een duidelijk beslisbeeld.
Besluitvorming
Traditionele aanpak
Keuzes worden gemaakt op basis van gemiddelden, aannames of incidentele analyses.
Moderne aanpak
Scenario's, KPI's en actuele meetdata maken de afweging concreter en herhaalbaar.
Opvolging
Traditionele aanpak
Acties blijven vaak vrijblijvend of verdwijnen in losse rapportages.
Moderne aanpak
Vervolgacties, monitoring en rapportage worden gekoppeld aan dezelfde energiedata.
Valt uw organisatie onder de plicht?
U valt onder de energiebesparingsplicht als uw locatie een relevante milieubelastende activiteit uitvoert en per jaar vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) gebruikt. De plicht staat in het Besluit activiteiten leefomgeving voor de activiteiten en in het Besluit bouwwerken leefomgeving voor het gebouw. Daardoor kunnen twee partijen verantwoordelijk zijn: de gebruiker voor de activiteiten en de gebouweigenaar voor de gebouwmaatregelen. Sinds 1 juli 2023 geldt de plicht ook voor bedrijven met een omgevingsvergunning milieu. Gebruikt uw locatie per jaar vanaf 10 miljoen kWh of 170.000 m³ aardgas(equivalent) en bepaalt het Rijk de milieuregels voor uw bedrijfstak, dan geldt daarnaast de onderzoeksplicht. Andere energiedragers, zoals diesel of warmte, rekent u om naar aardgasequivalenten.
- Drempel: vanaf 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar
- Grondslag: Besluit activiteiten leefomgeving en Besluit bouwwerken leefomgeving
- Gebruiker en gebouweigenaar kunnen elk een eigen plicht hebben
- Onderzoeksplicht vanaf 10 miljoen kWh of 170.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar
- Vergunningplichtige bedrijven vallen sinds 1 juli 2023 ook onder de plicht
Welke stappen zet u richting 1 december 2027?
Uiterlijk 1 december 2027 dient u de nieuwe rapportage in via Mijn RVO. Werk daar in vier stappen naartoe. Breng eerst uw energieverbruik per locatie in kaart, bijvoorbeeld met meetdata per gebouw en per installatie. Loop daarna de Erkende Maatregelenlijst voor uw situatie door en bepaal per maatregel de status. Voer vervolgens alle maatregelen uit met een terugverdientijd van vijf jaar of minder, berekend met de wettelijke methode uit de Omgevingsregeling. Ook maatregelen die geen energie besparen maar wel CO2-uitstoot verminderen vallen eronder, zoals hernieuwbare energie opwekken of overstappen op een energiedrager met minder uitstoot. Rapporteer tot slot per erkende maatregel of u die heeft uitgevoerd, of dat u een gelijkwaardig alternatief koos.
- Stap 1: verbruik per locatie en per installatie in kaart brengen
- Stap 2: de Erkende Maatregelenlijst (EML) voor uw bedrijfstak doorlopen
- Stap 3: maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder uitvoeren
- Stap 4: uiterlijk 1 december 2027 rapporteren via Mijn RVO
- Gebouwmaatregelen rapporteert u altijd via de informatieplicht
Hoe leveren monitoring en data het bewijs?
Energiemonitoring maakt aantoonbaar dat maatregelen zijn uitgevoerd en effect hebben. Het bevoegd gezag, meestal de gemeente en in de praktijk de omgevingsdienst, beoordeelt uw rapportage en kan om onderbouwing vragen. Verbruiksdata per meter en per installatie laten zien wat een maatregel oplevert ten opzichte van de referentiesituatie. Die referentie is ook de basis onder de terugverdientijdberekening bij afwijking van de EML: wie een eigen route kiest, moet met onderzoek aantonen dat alle maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of minder zijn getroffen. Begin daarom ruim voor de deadline met structurele monitoring. Zo signaleert u sluipverbruik, controleert u of instellingen na onderhoud blijven staan en bouwt u een dossier op dat een controle doorstaat.
- Toezicht ligt bij gemeente of provincie; omgevingsdiensten voeren het uit
- Meetdata onderbouwen de referentiesituatie en het effect van maatregelen
- Afwijken van de EML vergt een eigen onderzoek als bewijs
- Structurele monitoring signaleert terugval na onderhoud of seizoenswissel
Zien wat dit met uw eigen data oplevert?
In een vrijblijvend gesprek kijkt een specialist met u mee naar uw meters, locaties en energievragen. Reactie binnen één werkdag.
Zoeken in de kennisbank
Vind het antwoord op uw vraag.
Zoek op de woorden die u zelf gebruikt. Afkortingen en spellingvarianten worden herkend, dus EMS vindt ook de artikelen over energiemanagementsystemen.
Onderwerp
