Energiebesparingsplicht 2027: uitleg voor bedrijven
Direct antwoord
De energiebesparingsplicht verplicht bedrijven en instellingen om alle energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of korter uit te voeren. De plicht geldt per vestiging vanaf een jaarverbruik van 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas(equivalent). Richting 2027 speelt vooral de vierjaarlijkse informatieplicht: de eerstvolgende rapportage moet uiterlijk 1 december 2027 bij het bevoegd gezag binnen zijn.
- Heldere definitie
- Datagedreven beoordeling
- Risico's en kansen zichtbaar
- Praktische vervolgstappen
Energiebesparingsplicht 2027: losse informatie versus Energy Intelligence
Veel bedrijven weten niet dat zij wettelijk energie moeten besparen zodra hun verbruik een grens overschrijdt. Denk aan een productiehal, een groot kantoor of een koelinstallatie die per jaar ruim boven de drempel uitkomt. Voor die vestigingen geldt de energiebesparingsplicht: rendabele maatregelen zijn geen keuze maar een verplichting. Richting de rapportageronde van 2027 wordt die plicht opnieuw actueel, omdat het bevoegd gezag dan wil zien welke maatregelen u heeft getroffen.
- De drempel ligt bij 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas(equivalent) per jaar per vestiging; daaronder geldt de plicht niet.
- U voert maatregelen uit met een terugverdientijd van vijf jaar of korter en rapporteert er eens per vier jaar over; de eerstvolgende informatieplicht-deadline is 1 december 2027.
- Sinds 1 januari 2024 valt de plicht onder de Omgevingswet, in het Besluit activiteiten leefomgeving en het Besluit bouwwerken leefomgeving.
Inzicht
Traditionele aanpak
Informatie staat verspreid over portalen, documenten, facturen of losse spreadsheets.
Moderne aanpak
Data, context en interpretatie worden samengebracht in een duidelijk beslisbeeld.
Besluitvorming
Traditionele aanpak
Keuzes worden gemaakt op basis van gemiddelden, aannames of incidentele analyses.
Moderne aanpak
Scenario's, KPI's en actuele meetdata maken de afweging concreter en herhaalbaar.
Opvolging
Traditionele aanpak
Acties blijven vaak vrijblijvend of verdwijnen in losse rapportages.
Moderne aanpak
Vervolgacties, monitoring en rapportage worden gekoppeld aan dezelfde energiedata.
Hoe werkt de energiebesparingsplicht?
De energiebesparingsplicht verplicht u om energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of korter daadwerkelijk uit te voeren. Sinds 1 januari 2024 staat die plicht in de Omgevingswet, uitgewerkt in het Besluit activiteiten leefomgeving voor de activiteiten en het Besluit bouwwerken leefomgeving voor het gebouw. Voor eenzelfde locatie kunnen dus twee partijen een plicht hebben: de gebruiker voor zijn activiteiten en de eigenaar voor het pand. Bij de actualisatie van 1 juli 2023 zijn de erkende maatregelen verbreed. Naast besparen horen er nu ook maatregelen bij voor het opwekken van hernieuwbare energie op de eigen locatie en voor het vervangen van een energiedrager voor een lagere CO2-uitstoot.
- U voert maatregelen uit die zich binnen vijf jaar terugverdienen.
- De plicht staat in de Omgevingswet: het Besluit activiteiten leefomgeving en het Besluit bouwwerken leefomgeving.
- Activiteit en gebouw kunnen elk een eigen verantwoordelijke hebben.
- De erkende maatregelen omvatten sinds juli 2023 ook eigen opwek van hernieuwbare energie en CO2-verlagende maatregelen.
Wie valt eronder en wat speelt er richting 2027?
De plicht geldt per vestiging vanaf een jaarverbruik van 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas(equivalent). Wie boven die drempel zit, rapporteert eens per vier jaar aan het bevoegd gezag. De eerstvolgende deadline voor de informatieplicht is 1 december 2027; dat is de derde rapportageronde. Deze termijn loopt via het overgangsrecht van het oude Activiteitenbesluit, dat nog geldt tot die datum. Grootverbruikers vanaf 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m3 aardgas(equivalent) per jaar hebben een zwaardere onderzoeksplicht. Zij doen zelf onderzoek naar besparingsmaatregelen en kunnen niet volstaan met de standaardlijst.
- Drempel: 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m3 aardgas(equivalent) per jaar per vestiging.
- Informatieplicht: eens per vier jaar rapporteren, eerstvolgende deadline 1 december 2027.
- Grootverbruikers vanaf 10 miljoen kWh of 170.000 m3 hebben een onderzoeksplicht.
- De rapportagetermijn loopt via het overgangsrecht van het Activiteitenbesluit.
Wat moet u nu doen om op tijd te voldoen?
Begin met vaststellen of uw vestiging boven de drempel uitkomt en welke plicht geldt: informatieplicht of, bij groot verbruik, onderzoeksplicht. Gebruik daarna de Erkende Maatregelenlijsten energiebesparing als vertrekpunt. Daarin staan maatregelen met een terugverdientijd van vijf jaar of korter, verdeeld over Gebouwen, Faciliteiten en Processen. De lijsten worden periodiek geactualiseerd, dus controleer voor de rapportage de meest recente versie. Breng in kaart welke maatregelen u al heeft getroffen en welke nog openstaan, en plan de uitvoering. Rapporteer op tijd via het eLoket van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, zodat u de deadline van 1 december 2027 haalt.
- Bepaal of u boven de drempel zit en welke plicht geldt.
- Gebruik de actuele Erkende Maatregelenlijsten voor Gebouwen, Faciliteiten en Processen.
- Leg vast welke maatregelen zijn getroffen en welke nog openstaan.
- Rapporteer op tijd via het eLoket van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.
Zien wat dit met uw eigen data oplevert?
In een vrijblijvend gesprek kijkt een specialist met u mee naar uw meters, locaties en energievragen. Reactie binnen één werkdag.
Zoeken in de kennisbank
Vind het antwoord op uw vraag.
Zoek op de woorden die u zelf gebruikt. Afkortingen en spellingvarianten worden herkend, dus EMS vindt ook de artikelen over energiemanagementsystemen.
Onderwerp
